Jack the Ripper và lịch sử tội phạm giết người liên hoàn

jack-the-ripper-va-lich-su-toi-pham-giet-nguoi-lien-hoan

Jack the Ripper không phải là cái tên xa lạ đối với những ai yêu thích tâm lý học tội phạm. Khét tiếng là thế, nhưng Jack the Ripper không phải kẻ đi đầu trong lịch sử tội phạm liên hoàn.

Bài viết được trích từ Chương 1 trong quyển sách "Inside the Minds of Serial Killers: Why They Kill" của tác giả Katherine Ramsland. Bài viết có thể có những từ ngữ hoặc hình ảnh gây khó chịu, vui lòng cân nhắc trước khi tiếp tục đọc.

Những kẻ săn mồi thời kỳ đầu

Rất nhiều người tin rằng Jack the Ripper (Jack kẻ phanh thây) là kẻ giết người liên hoàn đầu tiên trên thế giới, nhưng quan niệm sai lầm này bắt nguồn từ việc vụ án này được đưa tin rộng rãi tại thời điểm ấy. Năm vụ giết người mang tên “Saucy Jack” (Jack Xấc xược) trong vòng sáu tuần kinh hoàng tại khu vực Whitechapel của London được dư luận quốc tế quan tâm sâu sắc. Nhưng hãy đặt nó vào hoàn cảnh hợp lý, để ta có thể thấy cách thức và động cơ của những kẻ giết người liên hoàn xuyên suốt các thời kỳ. Hẳn nhiên là các yếu tố văn hóa ảnh hưởng đến tính chất của những vụ giết người liên hoàn, vậy nên việc xem xét hoàn cảnh xảy ra vụ án là rất quan trọng.

Một trong những kẻ giết người liên hoàn đầu tiên được ghi nhận là Locusta, một kẻ đầu độc nữ, người đã đưa Nero lên ngôi vua ở thời La Mã cổ đại. Năm 54 sau Công Nguyên, mẹ của Nero thuê cô hạ độc Hoàng đế Claudius, và sau đó Nero trở thành hoàng đế. Ông cho phép Locusta tiếp tục, vì thế cô thay đổi công việc trở nên tinh vi hơn và trở thành kẻ săn mồi vì mục đích riêng cho đến khi cô ta bị xử tử, sau khi Nero qua đời. Khi các vị vua La Mã mất dần quyền lực, Thiên Chúa giáo lên ngôi và vươn ra khắp châu Âu trung cổ, với sứ mệnh của La Mã và Constantinople phải ngăn chặn các cuộc tấn công của người Hồi giáo xung quanh Địa Trung Hải. Các quý tộc khát máu lợi dụng việc thiếu luật pháp tội phạm dành cho người thuộc địa vị cao như họ để thỏa mãn cơn thèm khát ghê tởm của mình. Lãnh chúa phong kiến nắm quyền và không ai dám ý kiến với những hành động của hắn ta.

Kết quả hình ảnh cho locusta ancient rome

Gilles de Rais là một trong số những người giàu có nhất nước Pháp vào khoảng đầu đến giữa thế kỷ mười lăm. Hắn trung thành ủng hộ Jeanne d’Arc, vừa là cố vấn quân sự vừa là người bạn tâm tình của bà, và hắn trước sau tin tưởng vào những điều kỳ diệu từ cô gái này. Sau khi bà bị thiêu chết vào năm 1431, huyễn tưởng của Gilles de Rais bước sang một ngã rẽ: hắn dấn thân vào những lễ nghi phép thuật có bao gồm trẻ em làm vật tế. Hắn rất thích thú điều này, và cho thuộc hạ đi bắt trẻ em từ các gia đình nông dân để hắn cưỡng hiếp và giết hại - thường là vào các buổi tiệc bữa tối. Khi chịu cực hình và bị đe dạo vạ tuyệt thông, hắn thừa nhận đã sát hạt hơn một trăm nạn nhân. Dù tra khảo bằng cực hình không mấy đáng tin, những trên thực tế người ta vẫn tìm thấy xương cốt trong một vài lâu đài của hắn.

Kết quả hình ảnh cho gilles de rais

De Rais có một phiên bản nữ xuất hiện sau đó một thế kỷ, nữ Bá tước Hungary Erzebet Báthory, sinh năm 1560. Bà cũng có cho mình lãnh địa rộng lớn nhờ vào địa vị quý tộc. Mười lăm tuổi, bà kết hôn với một kẻ bạo dâm là Bá tước Nadasdy, còn gọi là “Black Hero” (Anh hùng Đen). Hắn dạy cho bà cách đánh đập thuộc hạ bán sống bán chết. Sau khi Nadasdy chết vào năm 1604, Erzebet tăng cường độ đánh đập tàn bạo và tùy hứng của mình và không lâu sau đã hành hạ và giết hại phanh thây các cô gái. Bà ra lệnh cho các tỳ nữ đi dụ dỗ trẻ em và phụ nữ trẻ đến chỗ mình, để bà có thể thỏa mãn dục vọng. Bà găm kim vào các bộ phận nhạy cảm trên cơ thể họ, chặt đứt ngón tay, dùng dao róc da cô gái, hoặc đập vỡ mặt họ. Trong ngục tối, các cô gái bị xích vào tường, được nuôi béo, và bị rút máu.

Khi Erzebet chuyển hướng bạo dâm của mình sang các nữ quý tộc trẻ, bà ta đã bị ngăn chặn. Sau vụ giết người năm 1609, vụ án mà Erzebet đã cố ngụy tạo thành vụ tự tử, các nhà chức trách đã vào cuộc điều tra. Tìm thấy xác tại lâu đài của bà, họ đã bắt giữ Erzebet. Bà trải qua hai phiên tòa riêng biệt, và ở phiên tòa thứ hai, người ta tìm thấy ở nhà bà một quyển sổ có chữ viết của bà ghi lại hơn 650 nạn nhân. Lời khai của nhân chứng về cách thức hành hạ của bà khiến đến cả thẩm phán cũng phải tái mặt, và họ không thể tưởng tượng một người lại có thể nghĩ ra nhiều kiểu hành hạ khác nhau đến thế. Erzebet nhận mức án tù chung thân trong một căn phòng nhỏ tại chính lâu đài của mình, và đó cũng là nơi bà chết vào năm 1614.

Có truyền thuyết kể rằng một lần Báthory bị dính máu trên tay sau khi tát một cô hầu gái và tin rằng nó khiến da dẻ bà trông trẻ hơn. Để phục hồi sắc đẹp, bà bắt đầu hình thành thói quen tắm máu trinh nữ. Dù đây là bịa đặt hay là thật, nữ bá tước được ghi nhận là người đầu tiên có động cơ giết người là máu. Nếu con số ghi nhận đáng tin, bà ta cũng là người giết hại nhiều nạn nhân nhất.

Kết quả hình ảnh cho erzebet bathory

Cũng như các quý tộc hưởng thụ đặc quyền địa vị của mình, trong giai cấp nông dân khắp châu Âu, một số mê tín cũng dấy lên những ảo tưởng khơi nguồn cho các hành vi tàn bạo. Nhà thờ Thiên chúa giáo cai trị châu Âu hàng thế kỷ, dù khoa học đã chứng minh trái đất xoay quanh mặt trời, chức năng của cơ thể, và cách thức hoạt động của trọng lực, các nhà triết học vẫn hưởng lợi từ Thời kỳ Khai sáng, và Luther khai sinh ra đạo Tin lành. Trong khoảng thời gian tín ngưỡng tôn giáo này, giữa 1573 và 1600, một số người bị buộc tội danh “hóa sói” (lycanthropy) - giết người như thể là người sói. Trong một khoảng thời gian có khoảng 30,000 vụ án như vậy được trình báo đến các nhà chức trách. Một số người còn cho rằng họ bị dính lời nguyền thú vật, và rất thường thấy các vụ án có liên quan đến ăn thịt người hay quan hệ tình dục với xác chết, hoặc cả hai. Trong số những “người sói” nổi bật có Gilles Garnier, người đã nói trong phiên tòa rằng sau khi nhận được thuốc mỡ thay đổi hình dạng thành sói, hắn cảm thấy mình buộc phải rình rập và giết hại trẻ em. Hắn xâu xé bọn trẻ bằng răng và đem về vài miếng thịt cho vợ nấu. Năm 1573, hắn bị thiêu sống.

Đức cũng có vụ án tương tự với Peter Stubble, người đã khủng bố vùng nông thôn suốt hai mươi lăm năm. Sách nói rằng hắn khai mình có chiếc dây thắt lưng dính bùa mê hỗ trợ hắn “thay đổi”, và hắn cũng săn đuổi trẻ em, bao gồm cả chính đứa con trai của mình. Hắn bị tố cáo cùng với vợ và con gái thành một “băng”, và cả ba đều bị buộc tội giết người.

Một thế kỷ sau, trong vòng mười năm, Marie de Brinvilliers ở Paris đã hạ độc hơn năm mươi người, và vào năm 1680 Catherine La Voison, thê thiếp của Vua Louis XIV của Pháp, bị bắt cùng với một thầy tế vì nghi thức tế trẻ sơ sinh và uống máu gây xôn xao dư luận. Người ta đồn rằng có khoảng vài trăm nạn nhân, thậm chí có thể hơn một ngàn.

Hạ độc là một trào lưu trong xã hội trung cổ, và ở Ý năm 1719, La Tofania có liên quan đến cái chết của hơn 600 nạn nhân. Ở Đức có Gessina Gottfried, hạ độc người khác mà không gặp trở ngại trong suốt mười ba năm. Có thể còn có rất nhiều kẻ hạ độc liên hoàn khác không bao giờ bị bắt hoặc ghi nhận, vì một số người biến việc này thành một nghệ thuật và chỉ giao dịch với người giàu muốn xóa sổ một người nào đó ngáng đường thừa kế của họ. Phải đến thế kỷ mười chín thì ngành độc học pháp y có thể khẳng định chắc chắn chất arsen có hiện diện trong cơ thể nạn nhân hay không, vì vậy thời gian trước đó hạ độc là một cách giết người dễ dàng. Ngay cả khi có thể nhận diện được arsen, các loại độc khác lại xuất hiện. Vì vậy vụ án giết người liên hoàn và độc dược học phát triển một mối quan hệ phức tạp.

Giết người liên hoàn cập bến nước Mỹ và bắt đầu với tổ đội anh em họ - Micajah và Wiley Harpe - người đã giết hại họ hàng và người lạ một cách tùy hứng trên lãnh thổ Kentucky và Tennessee. Họ giết hại khoảng từ hai mươi đến bốn mươi nạn nhân, bao gồm cả con đẻ của mình, bị giết ngay lập tức sau khi ra đời, sau đó cả hai đều bị bắt và hành hình.

 Điều kiện giết người thời hiện đại

Ở châu Âu, với sự phát triển tinh vi của các phát minh khoa học, công nghệ công nghiệp, và những khám phá y học diễn ra song song với sự suy tàn của đế chế tín ngưỡng, trong cộng đồng y học xuất hiện những cách thức mới khơi nguồn cho một kiểu giết người liên hoàn mới. Các bác sĩ cần giải phẫu tử thi để biết rõ hơn về căn bệnh và giảng dạy giải phẫu ở người cho các học sinh ngành y. Vì vậy họ đã khuyến khích cho hành vi cướp mộ. Những “kẻ đào trộm xác chết” rất giỏi cuỗm xác ra khỏi mộ nhanh chóng, nhưng một số người lại không thích phải tốn công đến vậy. Ở Scotland, WIlliam Burke và William Hare đã tìm cách có một xác chết ở điều kiện hoàn hảo nhất, không một vết trầy xước. Họ mở một nhà trọ và chuốc say nạn nhân và dùng cánh tay siết cổ họ hoặc ngồi lên ngực đồng thời bịt mũi họ. Trong vòng chín tháng, họ giết mười sáu người, bán cho một bác sĩ cho đến khi bị bắt vào năm 1828.

Kết quả hình ảnh cho william burke and hare

Trong khoảng thời gian đó, rất nhiều kẻ hạ độc khác nổi lên: Helene Jegado giết hai mươi ba người ở Pháp, và ở bên kia eo biển Manche bác sĩ William Palmer người Anh hạ độc mười bốn người, và ở Đức Anna Maria Zwanzinger kết liễu tám người. Mary Cotton dùng arsen để giết con ruột, con riêng của chồng, chồng, và mẹ. Đó là khoảng thời gian mà rất nhiều người chết vì căn bệnh lạ là sốt thương hàn, và cũng là khi người ta hưởng lợi từ tiền bảo hiểm. Vậy nên Mary Cotton đã tăng tiến địa vị xã hội của mình bằng cách đánh đổi gia đình hết lần này đến lần khác.

Ngay cả trẻ em cũng trở thành những kẻ giết người máu lạnh, và nước Mỹ chấn động với vụ án Jesse Pomeroy, 14 tuổi, bị bắt vào năm 1874 và được gọi là “Boston Boy Fiend” (Cậu bé quỷ xứ Boston). Các hành động của cậu bé bao gồm hành hạ, đánh què, và giết hại những đứa trẻ khác. Cũng tại Boston, vào năm 1876, cha xứ Thomas Piper bị khép tội “Boston Belfry Murderer” (Kẻ sát nhân tháp chuông Boston). Hắn thừa nhận thực hiện bốn vụ giết người tình dục tàn bạo, bao gồm một vụ án với trẻ em năm tuổi, hắn bảo rằng hắn thực hiện vụ này khi đang dùng loại thuốc gây ảo giác rất phổ biến thời bấy giờ, thuốc phiện. Lý do của hắn không đủ để giảm nhẹ án, và Piper bị treo cổ.

Ở cùng thời điểm, “Nebraska Fiend” (Con quỷ xứ Nebraska) giết hại chín mạng người trước khi bị lật tẩy là Stephen Richards và bị bắt vào năm 1879. Ở Austin, Texas, năm năm sau đó, bảy phụ nữ bị sát hại trong vòng một năm. Chuỗi giết người dừng lại vào đêm Giáng sinh năm 1885. Dù vụ án này không bao giờ được phá, nhưng khi lật lại chứng cứ thì mũi lao hướng về phía một chính trị gia giàu có được gọi là “Kẻ trừ khử các cô hầu gái” (Servant Girl Annihilator). Cũng tương tự với một kẻ còn khét tiếng hơn xuất hiện sau đó ba năm với những vụ án giết người kế tiếp: những vụ án của Jack the Ripper.

 “Jack”

Ta có thể dễ dàng nhận thấy Red Jack (Jack Đỏ) không phải là kẻ giết người liên hoàn đầu tiên. Tuy nhiên, theo các nhà nghiên cứu vụ án Jack the Ripper, hay “Ripperologist”, vụ án giết hại nhiều người như Jack the Ripper là vụ đầu tiên xảy ra tại một thành phố lớn và thu hút đông đảo sự chú ý của cảnh sát và dư luận. Hơn ba trăm tờ báo trên toàn thế giới đưa tin. Hắn cũng có thể là kẻ giết người liên hoàn đầu tiên giao tiếp với cảnh sát về tội ác của mình (nếu hắn thực sự là tác giả của những lá thư được gửi, không ai biết có phải là hắn viết hay không). Đây là vụ án được xem là bản tóm lược án giết người dục vọng có xu hướng ép buộc, điều ta sẽ đi sâu tìm hiểu ở những chương tiếp theo, hãy xem qua chi tiết của vụ án này.

Ở khu vực Whitechapel ở vùng East End thuộc London, mọi chuyện bắt đầu vào một ngày thứ sáu, 31 tháng 8 năm 1888, lúc 1 giờ sáng, khi Polly Nichols, 42 tuổi, ra ngoài để nhận bốn xu. Thi thể cô được tìm thấy trong trạng thái bị cắt cổ, tốc váy, dạng chân, và có những vết cắt sâu ở bụng. Ngoài ra còn có hai vết thương nhỏ ở bộ phận sinh dục. Dù khá tàn bạo, nhưng vì cô gái ấy là gái mại dâm nên vụ án không nhận được nhiều sự quan tâm.

 Nạn nhân tiếp theo là Annie Chapman, 45 tuổi, được phát hiện một tuần sau đó vào buổi sáng ngày 8 tháng 9. Váy của cô ấy cũng bị kéo lên qua đầu, bụng bị rạch toác, và ruột cô vắt qua vai trái. Chân xếp lên trên, đầu gối gập và hướng ra ngoài. Hung thủ đã dùng một vật nhọn, như là dao mổ, để cắt cổ cô gái gần lìa. Tiền xu và phong bì được xếp xung quanh cô gái và bóng đái, một nửa âm hộ, và tử cung đã bị lấy ra khỏi người và mang đi.

Kết quả hình ảnh cho jack the ripper

Sau đó một vài bức thư được gửi đến Văn phòng Tin tức Trung tâm trong khoảng ngày 17 và 29 tháng 9, ký tên “Jack the Ripper”. Một trong số những lá thư cho rằng hắn “săn lùng gái điếm” và sẽ tiếp tục giết người. Những lá thư này cũng có thể là do các nhà báo muốn vẽ thêm chuyện để tung tin, dù một số chuyên gia cho rằng chúng đều liên hệ với kẻ giết người, nhưng biệt danh trên được tiết lộ ra cộng đồng và được mọi người nhớ tới, nhất là khi càng có thêm nhiều cái chết nữa.

Đến cuối tháng đó, vào ngày 30 tháng 9, hai nạn nhân bị tấn công trong cùng một đêm. The Ripper chém cổ Elizabeth Stride, 45 tuổi, chỉ một vài phút trước khi cô gái được tìm thấy, và ít hơn một giờ đồng hồ sau Catherine Eddowes, 43 tuổi, cũng nhanh chóng được phát hiện trong tình trạng bị chém và moi ruột (cách vị trí thi thể Stride năm phút đi bộ). Một điều rõ ràng thể hiện qua đêm hôm đó là kẻ giết người đã trợ nên táo tợn hơn và càng bộc lộ rõ triệu chứng bệnh tâm thần. Với Eddowes, ruột bị lấy ra và vắt trên vai phải, tử cung và một quả thận bị cắt ra và lấy đi, và bị rạch những hình tam giác trên má. Mi mắt bị xén đi và mũi bị cắt bỏ.

Sau đó là lá thừ “từ Địa ngục” đến cơ quan đầu não của tổ chức trật tự trị an Whitechapel, với những chiến lợi phẩm ghê rợn: một nửa quả thận bị bệnh Bright - một chứng rối loạn mà Eddowes mắc phải. Tác giả lá thư nói rằng đã chiên và ăn nửa quả thận còn lại. Người ta tin rằng lá thư ấy chắc chắn là do hung thủ gửi và hắn còn hẹn sẽ gửi “con dao dính máu” vào một ngày định sẵn. Lá thư khép lại với một câu khiêu khích, “Có giỏi thì bắt ta đi” (Catch me if you can).

Kết quả hình ảnh cho jack the ripper letter

Cảnh sát nhận ra rằng họ đang gặp phải một kẻ giết người đang sôi máu, và họ thì đanglúng túng. Chờ đợi một điều gì đó sẽ xảy ra vào ngày 8 và 30 tháng 10, vì đây là ngày mà hung thủ hành động trong tháng 9, họ đẩy mạnh tuần tra, nhưng trong tháng đó không có thêm một vụ giết người nào. Dù vậy, trực giác mách bảo rằng họ không sai về ngày, chỉ là hơi sớm thôi.

 Nạn nhân cuối cùng và trẻ tuổi nhất, Mary Kelly, 24 tuổi, hứng chịu cơn phát tiết mãnh liệt nhất của kẻ giết người điên rồ này. Vào ngày 8 tháng 11, cô mời một người đàn ông đến phòng của mình. Cô đóng màn cửa để chuẩn bị, và sau đó hắn trùm tấm vải lên đầu cô và đâm cô xuyên qua nó. Hắn cắt cổ và chém rách thân dưới, moi ruột ra, và róc da ngực và chân của cô gái. Máu văng khắp nơi trong phòng. Khi cảnh sát đến, họ tìm thấy một bên ngực bị cắt rời để trên bàn bên cạnh cô gái, cùng với đầu mũi và tai. Bụng của cô gái trống rỗng và ruột gan trải khắp giường và còn bị ném vào tường. Quả tim cũng bị lấy đi, thịt chân và mông bị xẻo tới tận xương. Các bác sĩ ước chừng cơn phát tiết kéo dài khoảng hai giờ đồng hồ.

Cảnh sát điều tra rất nhiều nghi phạm, nhưng cuối cùng, không ai bị buộc tội cả. Một số chuyên gia tình rằng có ít nhất hai vụ nữa, một trước vụ của Nichols và một sau vụ Mary Kelly. Dù con số có là bao nhiều, thì sự tàn bạo của Ripper đã cho thấy hắn là một kẻ cuồng loạn và nguy hiểm không có điểm dừng, trừ phi bị bắt vào tù hoặc tự tử (một số nghi phạm đã tự tử hoặc bị giết). Thế nhưng các vụ giết người có vẻ như đã dừng lại, cho dù Mary Kelly có phải nạn nhân cuối cùng hay không. Ripper có là ai thì cũng đã cao chạy xa bay, cũng chính vì không ai xác định được danh tính của hắn nên hắn mới lưu danh cả thế kỷ.

 Red Jack cũng khơi nguồn một số vụ án giết người bắt chước hắn ở một số nơi khác, như Moscow, Nicaragua, và Vienna. Ít nhất một tác giả trinh thám thực (true-crime) tin rằng hắn đã đến Mỹ và có liên quan đến hai vụ án mạng ở San Francisco có tên “Monster of the Belfry” (Quái vật tháp chuông), hung thủ được khởi tố và buộc tội là Theodore Durrant.

 Sau khi chuỗi án mạng kinh hoàng của Ripper lắng xuống, H. H. Holmes bị bắt với tội giết người ở Philadelphia và một kẻ giết người liên hoàn mới được vạch trần. Herman Webster Mudgett, còn gọi là H. H. Holmes, đã xây dựng một “lâu đài” ở Chicago trong khoảng thời gian diễn ra Triển lãm thế giới 1893. Hắn tạo phòng cho các cô gái trẻ, nhốt họ ở trong, thả hơi độc vào và hắn sẽ xem họ chết. Sau đó hắn cho xác trượt xuống cái máng đặc chế thẳng xuống tầng hầm, nơi có một lò luyện, rồi hoặc là thiêu rụi xác, hoặc là thả cho bị ăn mòn trong một bể acid, hoặc lóc thịt ra khỏi xương để bán bộ xương cho các trường y. Hắn thừa nhận gây ra hai mươi bảy vụ giết người, mặc dù sau đó hắn chối bỏ, nhưng một số chuyên gia tin rằng số lượng nạn nhân lên đến hơn một trăm người.

Kết quả hình ảnh cho h h holmes

Trong “lâu đài” mà hắn xây nên, điều tra viên tìm thấy các phòng ngủ với các lỗ nhìn trộm, tường lót asbestos, ống khí, tường trượt, và lỗ thông mà Holmes điều khiển từ phòng ngủ của mình. Tòa nhà có những lối đi bí mật, sảnh đi vòng tròn, các tầng lầu giả, phòng với những dụng cụ hành hạ, và phòng mổ được trang bị riêng biệt. Du khách mua vé để tham quan, nhưng tòa nhà đã bị đốt cháy. Holmes cũng bị hành hình.

Danh sách những kẻ giết người liên hoàn ở thế kỷ hai mươi trở về sau khá là dài. Quyển sách này không đủ để nói hết về nó, nhưng ta sẽ điểm qua các đại diện của một số động cơ giết người liên quan. Red Jack thuộc thể loại mà ta đã biết là kẻ giết người vì dục vọng - những kẻ đạt khoái cảm khi giết người. Chúng ta sẽ nghiên cứu về thể loại này đầu tiên.

menu
menu