Phương trình hạnh phúc (Chương 4)

phuong-trinh-hanh-phuc-chuong-4

Ảo tưởng về Bản thân là một trong những ảo tưởng đa tầng sâu nhất mà con người cần phải giải mã.

 

BẠN LÀ AI

 Điều này, không có gì phải nghi ngờ, là một trong những câu hỏi then chốt nhất mà bạn từng đặt ra.

Bạn dành cả cuộc đời mình để phục vụ chính mình. Mua các món đồ, kinh qua các trận chiến, tranh cãi, yêu thương, ăn uống, tập tành, kiếm chác, và học hỏi để thoả mãn các nhu cầu về hình ảnh bản thân – một nhân vật mà thậm chí không giống với con người thật của bạn. Chẳng có gì đáng ngạc nhiên khi mà những nhu cầu thật sự của bạn không bao giờ được đáp ứng, có thể là chưa từng được giải quyết hoặc thậm chí không bao giờ được xác định để mà bắt đầu.

Ảo tưởng về Bản thân là một trong những ảo tưởng đa tầng sâu nhất mà con người cần phải giải mã. Các nhà triết học, nhà thần học, và nhà tâm lý học đều đã cố gắng để nhìn ra ảo tưởng này. Dẫu vậy hầu như là tất cả chúng ta đều đeo hết lớp mặt nạ này sau những lớp mặt nạ khác.

Ảo tưởng này bắt đầu với một niềm tin rằng bạn chính là thân xác bạn. Ở một lớp sâu hơn, bạn xác định bản thân mình với một cá tính không có gì giống với con người bạn hết cả (bản ngã), và rồi, ở mức sâu nhất, bạn tự lừa dối về vị trí của mình trên thế gian này. Giống như là con búp matryoshka của Nga, con người thật của bạn ẩn dưới nhiều lớp ảo tưởng cần được khám phá, từng lớp một.

Khi bạn khám phá ra những lớp mặt nạ này, đầu tiên bạn sẽ nhận thấy được mình không phải là ai. Và rồi bạn tiếp tục lột ra từng lớp mặt nạ cho tới khi bạn chạm tới thứ thuần nhất và chân thật, thứ mà sẽ giúp bạn vượt qua được bài kiểm tra nhận thức và tính lâu dài.

Bài kiểm tra về sự nhận thức được xây dựng dựa trên một mối quan hệ chủ thể-khách thể đơn giản. Nếu như bạn là chủ thể có thể quan sát được các khách thể xung quanh mình, thì bạn không phải là khách thể mà bạn đang quan sát. Nếu như bạn đang nhìn vào quyển sách này, thì theo định nghĩa, bạn không phải là cuốn sách. Cách duy nhất để thấy được Trái đất là nhìn nó từ một điểm quan sát ở bên ngoài vũ trụ. Quá đơn giản đúng không nào?

Tuy nhiên, bài kiểm tra về tính lâu dài lại dựa vào một câu hỏi đơn giản về sự liên tục. Nếu như một phẩm chất hoặc một mô tả mà bạn có thể liên hệ đến bản thân mình thay đổi trong khi những điều khác về bạn không đổi, thì cái phẩm chất đó không phải là bạn. Nếu như bạn từng là giáo viên và bây giờ bạn trở thành nhà văn, vậy thì đã có những trạng thái được thay đổi và chúng mãi mãi không phải là bạn nữa.

Ở chương trước, khác xa so với niềm tin thời hiện đại, chúng ta đã đi tới kết luận rằng những suy nghĩ của bạn không hề định nghĩa con người bạn; rằng bạn không phải là những suy nghĩ của mình. Điều này cũng được đưa ra trong bài kiểm tra. Những suy nghĩ của bạn sẽ không thể vượt qua bài kiểm tra về nhận thức. Nếu như bạn là những suy nghĩ của mình – vậy thì làm sao bạn lại có thể quan sát chúng được? Chúng nảy ra trong đầu bạn như những hình ảnh trên màn hình vậy. Bạn không phải là những suy nghĩ đó, và bạn cũng không phải là một cái màn hình. Thực tế của việc bạn quan sát chúng là bằng chứng cho thấy rằng chúng là một thực thể khác hoàn toàn. Và những suy nghĩ của bạn cũng chẳng thể vượt qua được bài kiểm tra về tính lâu dài: bạn không hề ngừng tồn tại trong những khoảnh khắc ngắn ngủi mà bạn dừng suy nghĩ. Những lúc mà chúng ngừng tồn tại trong khi bạn thì không và những lúc chúng thay đổi trong khi bạn vẫn như cũ là bằng chứng của việc chúng là một thực thể riêng biệt so với bạn. Suy nghĩ đều không vượt qua được cả hai bài kiểm tra này, và đó là lý do vì sao mà chúng không phải con người thật của bạn. Và ta hãy thử áp dụng những bài kiểm tra đơn giản này vào những bản sắc cá nhân khác mà con người ta vẫn thường tự liên hệ với chính mình.

Đây là một chương dài với toàn những ý tưởng mới, vì vậy tôi đề nghị bạn hãy chuẩn bị sẵn cho mình một ly nước giải khát, một chiếc ghế thật thoải mái, và đầu óc minh mẫn.

 


Bạn Không Phải Là Ai?

Trước khi chúng ta hiểu rõ được mình là ai, sẽ là dễ dàng hơn cả nếu như ta lột bỏ các lớp mặt nạ mà ta không phải là.

Cơ thể của bạn là hình thái mà cả thế giới nhận biết bạn. Các đường nét trên khuôn mặt bạn, dấu vân tay, và DNA đều là những nét độc đáo để nhận diện bạn. Mọi thứ về bạn đều liên quan tới cái cơ thể này. Nó phải là bạn – và chắc chắn nó không thể là một ai đó khác!

Nhưng bây giờ hãy thành thật nhé: bạn đã bao giờ nhìn vào gương và có cảm giác rằng ở trong gương kia không phải là bạn hay chưa? Tôi thì có. Và đến giờ vẫn vậy. Bạn đã bao giờ nhìn thấy mình trên một đoạn video và nghĩ rằng, Thật kỳ quặc hay là Mình thực sự chẳng liên quan đến vẻ bề ngoài của mình gì cả? Bạn đã bao giờ nghe thấy giọng nói của mình được ghi âm lại chưa? Nó nghe có giống với giọng nói bình thường của bạn hay không? Cho đến ngày mà nhà xuất bản của tôi yêu cầu tôi thu âm bản sách nói của cuốn sách này, tôi vẫn luôn nghĩ rằng giọng tôi nghe như một bé gái. Mọi người đều phá lên cười khi tôi nói ra điều đó bởi vì, hoá ra, tôi có một chất giọng rất trầm. Ngay cả khi bạn không cảm thấy bạn chẳng liên quan gì tới chính mình theo một cách nào đó, thì chắc chắn bạn sẽ thấy được điều này khi bạn già đi hoặc khi diện mạo của bạn thay đổi cho dù bạn vẫn cảm thấy bên trong con người mình không có gì thay đổi.

Hãy suy nghĩ một chút về bài kiểm tra tính lâu dài. Nếu như cái cơ thể mà bạn đang nhìn thấy ở trong gương kia là bạn, vậy thì cái con người mang cơ thể của bạn khi vừa tròn sáu tuổi là ai? Chẳng lẽ đấy không phải là bạn hay sao? Hay điều gì sẽ xảy ra khi mà bạn tăng lên vài cân? Có phải đó là ‘nhiều’ bạn hơn không? Hoặc là, nếu như vì một tai nạn không may nào đó, một ngón tay của bạn bị mất đi cùng với dấu vân tay đặc biệt của nó, thì chẳng lẽ bạn sẽ không còn là bạn nữa hay sao? Có phải mỗi khi cắt móng tay, bạn lại rũ bỏ một phần con người mình hay chăng? Còn nếu như bạn cần được ghép thận chẳng hạn? Thì bạn vừa là người hiến thận và cũng là chính mình ư?

Cơ thể bạn được tạo thành từ năm mươi tới bảy mươi nghìn tỷ tế bào, và hai tới ba triệu trong số đó được thay thế mỗi giây[1]. Các tế bào hồng cầu sống trong khoảng bốn tháng, trong khi bạch cầu sống trung bình khoảng một năm. Các tế bào biểu bì sống khoảng từ hai đến ba tuần; tế bào ruột kết là bất hạnh nhất – chúng chết chỉ sau khoảng bốn ngày. Thể vật chất của bạn hầu như được thay thế toàn bộ, đôi khi qua nhiều lần, trong vòng vài năm[2]. Vậy thì cái nào trong những hình thái biến đổi này là bạn đây?

Hãy suy nghĩ về bài kiểm tra nhận thức. Nếu như cơ thể bạn chính là bạn, vậy thì làm thế nào bạn lại có thể nhìn thấy và quan sát được nó được? Nếu như nó là một khách thể – vậy thì chủ thể là ai?

Cái ảo tưởng này có thể được làm rõ chỉ với vài dòng chữ.

Hãy nhớ rằng: Bạn không phải là cơ thể của bạn!

Bạn hãy dành ra vài phút để nghĩ về điều này và hiểu cặn kẽ về nó. Khi bạn làm như vậy, đừng vội nghĩ về việc mình là ai hết. Bởi vì chúng ta vẫn còn đang bàn về việc bạn không phải là ai mà.

Cái cơ thể đó, mặc dù không phải là bạn, vẫn lấy đi rất nhiều sự chú ý từ bạn. Nhiều người trong chúng ta dành cả đời để bận tâm đến nó. Tắm nắng nó, chỉnh sửa nó, và trở nên mẫn cảm với nó. Có những người cả đời thất vọng bởi vì họ muốn cái cơ thể của mình trông khác hẳn: cao hơn, gầy hơn, hoặc khoẻ hơn. Nhiều người cứ mãi bận tâm về một phần nhỏ trong đó – cái mũi, màu da, hay một vết bớt – và thấy đau khổ mỗi ngày trong cuộc đời họ. Một số người cắt bỏ một bộ phận trên cơ thể mình, hoặc kéo dài nó ra, hoặc nhồi silicone vào đó. Có người thì nhồi nhét vào cơ thể mình toàn thức ăn và đồ uống, trong khi nhiều người khác lại lấy đi nhu cầu cơ bản của nó dưới tên gọi của một tín ngưỡng, một tôn giáo, hay mốt nhất thời. Và nó luôn nhận được nhiều sự chú ý hơn sự xứng đáng của nó.

Nếu như bạn thuê một chiếc xe để đi xa, liệu bạn có bắt đầu tin rằng chiếc xe đó là bạn hay không? Nếu như chiếc xe đó vẫn ở bên bạn trong nhiều năm, thì nó có làm thay đổi điều gì chăng? Cơ thể của bạn là một thứ hình ảnh đại diện bằng vật chất đưa bạn qua thế giới vật chất, một chiếc xe, một vật chứa. Không hơn. Tuy nhiên, chiếc xe đó không phải là không gì cả. Nó còn quan trọng là đằng khác. Nếu như bạn chỉ được phép sở hữu một chiếc xe duy nhất trong suốt cuộc đời mình, hiển nhiên bạn sẽ chăm sóc nó, giữ cho nó luôn hoạt động tốt, và, bạn sẽ bảo đảm rằng nó không bị hỏng hóc hay gây ra rắc rối cho bạn trong chuyến đi dài. Bạn sẽ giữ cho nó trông thật sạch sẽ và sáng bóng và thấy trân trọng những năm tháng phục vụ của nó và mối quan hệ suốt đời mà nó mang đến cho bạn. Tuy vậy, bất kể bạn làm gì với nó và bất kể bạn thường xuyên nhìn thấy nó, bạn sẽ không bao giờ nghĩ rằng nó chính là bạn.

Như thể ảo tưởng về cơ thể chưa đủ làm bạn lạc hướng, bạn còn bóp méo các sự việc hơn nữa bằng cách thêm vào nhiều chiếc mặt nạ, cho tới khi con người thật của bạn biến mất khỏi sự nhận biết. Chúng ta hãy tiếp tục tìm hiểu sự ảo tưởng này nhưng bây giờ ta sẽ đi nhanh hơn một chút. Vẫn còn nhiều điều cần nói tới. Rất nhiều.


Bạn Còn Không Phải Là Thứ Gì Nữa?

Bạn không phải là những suy nghĩ của bạn và bạn cũng không phải là cơ thể của bạn. Còn có thứ gì không vượt qua được bài kiểm tra về nhận thức và tính lâu dài nữa nhỉ? Nếu như chúng ta tiếp tục điểm qua từng điều một, cuối cùng bạn sẽ tìm thấy chính mình.

Có lẽ bạn là những cảm xúc của mình, như là Tôi đang “yêu” chẳng hạn. Điều này nghe thật buồn cười. Thế bạn là ai trước khi bạn yêu đây? Sẽ thế nào nếu tình yêu của bạn lớn lên? Có phải khi đó sẽ có ‘nhiều’ bạn hơn không? Còn nếu bạn thôi không còn yêu nữa? Bạn biến mất chăng? Bạn đâu phải là những cảm xúc của mình.

Có thể bạn chính là đức tin của mình: Tôi là một người Hindu, một người Thiên chúa giáo, một người Hồi giáo, một người Do Thái, một người vô thần. Hay tôi là người tin vào tâm linh nhưng không theo tôn giáo. Điều đó có nghĩa là gì? Nếu bạn theo đuổi một đức tin mới, thì nó có tạo ra một phiên bản mới của bạn hay không? Vậy thì bạn là ai khi bạn tròn hai tuổi, trước khi mà hệ thống đức tin của bạn được xây dựng? Rõ ràng bạn không phải là đức tin của mình.

Khi được hỏi bạn là ai, bạn thường trả lời với một cái tên: Tôi là Mo. Những hiển nhiên tên của tôi không phải là tôi. Tên tuổi của chúng ta có thể thay đổi thành biệt danh và tên gọi khác sau khi kết hôn, nhưng chúng ta thì không hề thay đổi. Bạn không phải là là cái tên của mình.

Một số người tự định nghĩa bản thân mình bằng nhóm người mà họ thuộc về: Tôi là người Ai Cập hoặc Tôi là một người hâm mộ của một câu lạc bộ bóng đá A. Nhưng những câu khẳng định tạm thời như vậy rồi cũng sẽ thay đổi. Bạn không phải là nhóm người mà bạn thuộc về.

Tôi là con trai của người này hay người kia. Không, bạn không phải vậy. Những người phát hiện ra rằng mẹ mình có một bí mật nào đó và cha mình không thực sự là cha của mình đâu có biến mất khỏi trái đất này. Tôi là vợ của Tom. Được thôi, nhưng bạn là ai trước khi bạn gặp Tom vậy? Bạn không phải là cái gia phả nhà mình.

Vậy thì tôi hẳn phải là những thành tựu của tôi. Tôi là người sáng tạo ra cái này hay là tác giả của cái kia. Thế trước đó thì bạn là ai? Tôi là nhà triệu phú tay trắng làm nên. Nếu như toàn bộ tiền bạc đều mất đi, thì có phải là gã triệu phú tay trắng làm nên trước kia không phải là bạn hay không? Bạn không phải là những thành tựu của mình.

Tôi là vị chủ nhân đầy tự hào của chiếc Rolls-Royce Phantom Drophead Coupe[3] màu đen kia. Bạn đang đùa ai đấy? Chẳng lẽ chiếc xe mà bạn lái hay thương hiệu quần áo mà bạn mặc lại định nghĩa được con người bạn hay sao? Nếu như chiếc Rolls-Royce bị đánh cắp, thì chẳng lẽ kẻ trộm kia lại trở thành bạn ư?

Bạn không phải là tài sản của mình.

Bây giờ bạn cần phải quen thuộc với cách tiếp cận này, vì vậy chúng ta hãy tăng tốc nhé. Bạn không phải là chiếc xe buýt mà vẫn thường đưa bạn đi làm và cũng chẳng phải là ông tài xế xe buýt nốt. Bạn không phải là con kiến mà bạn đã lỡ giẫm lên hay chú bướm khiến cho bạn mê mẩn ngày hôm qua. Bạn không phải là những trang sách này hay là cái màn hình máy tính mà các câu chữ của nó đã được gõ lên. Bạn không phải là con mèo nhà mình hay mặt trời hay các nguyên tử đã tạo nên toàn bộ vũ trụ này. Bất kỳ thứ gì mà bạn từng quan sát được đều không phải là bạn, và mọi thứ đã từng thay đổi trong sự hiện diện thường xuyên của bạn cũng chẳng phải là bạn nốt.

Nếu không phải là hàng triệu triệu thứ xung quanh mình, vậy thì bạn là ai?

-------------------


[1] The New York Public Library’s Science Desk Reference (Stonesong Press, 1995).

[2] Nicholas Wade, “Your Body Is Younger Than You Think,” New York Times, August 2, 2005, http://www.nytimes.com/2005/08/02/science/your-body-is-younger-than-you-think.html?_r=0

[3] Rolls-Royce Phantom Drophead Coupe là mẫu xe sang trọng được sản xuất thủ công tại Anh. Siêu xe này ra mắt tại Triển lãm Ôtô Bắc Mỹ 2007 dựa trên nền tảng của Rolls-Royce Phantom. Điểm khác biệt lớn nhất giữa Rolls- Royce Phantom là Drophead Coupe là phần mui được loại bỏ để thay bằng mui mềm. Thế hệ hiện tại của Rolls-Royce Phantom Drophead Coupé đã chính thức bị khai tử, và để kỷ niệm dòng xe này Roll-Royce đã tạo ra một phiên bản xe kỷ niệm cuối cùng. Giống như toàn bộ những mẫu xe khác của hãng, chiếc Phantom Drophead Coupe cuối cùng cũng sở hữu biểu tượng Spirit of Ecstasy trên mũi xe, có thể sáng lên khi gặp ánh nắng giúp làm nổi bật lên đường cong của nó.

 

 
Con Người Thật Của Bạn

Chỉ cần tới một khoảnh khắc nhận thức hiện tại đầy đủ là ta đã có thể gặp gỡ con người thật của mình, một khoảnh khắc khi mà bạn ngồi trong tĩnh lặng và quan sát mọi thứ xung quanh mình hoặc quan sát bên trong con người bạn. Hãy cố gắng nhận biết những suy nghĩ diễn ra trong đầu bạn, tới hơi thở của bạn, tới cảm giác nơi đầu ngón tay khi bạn chạm vào trang giấy này. Hãy cố gắng cảm nhận dòng máu đang được bơm lên từ chân bạn. Hãy cảm nhận những âm thanh quanh mình, ánh sáng ngay trước mắt bạn. Hãy cố gắng để ý tới những chi tiết nhỏ, tiếng âm thanh dội lại từ xa của xe cộ di chuyển qua và mùi thơm của bữa tối bên nhà hàng xóm.

Bạn không phải là những thứ mà bạn quan sát được.

Hãy nhớ rằng: Bạn là người quan sát.

Bạn là người duy nhất nhận biết tất cả những điều đang diễn ra xung quanh bạn. Tôi biết điều này nghe có vẻ đáng thất vọng, nhưng bạn chưa bao giờ nhìn thấy bạn hết cả. Con người thật của bạn không thể nhìn thấy được.

Hãy nhớ rằng: Bạn là người nhìn.

Tôi ước gì tôi có thể miêu tả con người thật của bạn cho bạn thấy theo một cách mà tâm trí bạn có thể hiểu được, nhưng thật không may chúng ta không có được công cụ phù hợp để làm điều đó. Tất cả các thiết bị của con người đều được sử dụng để quan sát thế giới vật chất, và bạn – cái con người thật của bạn ấy – không phải là một khách thể vật lý.


Kể Chuyện

Một trò chơi nhanh có tên Kể chuyện có thể giúp bạn hiểu được tại sao việc mô tả về mình lại khó đến thế. Hãy bắt đầu ở một mức độ đơn giản. Bạn hãy thử tả lại cho tôi nghe về thế giới đại dương ở độ sâu hai trăm feet dưới mặt nước biển và cách bờ biển đông nam của thành phố New York hai trăm feet xem sao? Bạn không thể đúng không – bởi vì bạn chưa bao giờ nhìn thấy nó cả.

Được rồi, vậy thì bạn có thể kể được cho tôi về việc tiết mục nào đang được phát trên sóng radio xung quanh bạn không? Mà không bật đài lên? Dĩ nhiên là không rồi. Ngay cả khi sóng phát thanh đang bao quanh bạn, bạn cũng khó có thể nhận thấy được bởi vì bạn không có công cụ thích hợp để nhận chúng.

Cuối cùng, đây là một câu hỏi bẫy. Bạn có thể miêu tả cho tôi về mùi thơm của chiếc bánh quy vừa mới nướng xong không? Bạn có thể không? Tại sao lại không thể? Bởi vì mùi thơm không phải là một vật hữu hình – nó không thể nhìn thấy được.

Bây giờ bạn hãy tiếp tục và kể cho tôi về con người thật của bạn nom ra sao? Bạn có làm được không? Cũng giống như độ sâu của đại dương vậy, con người thật của bạn là một thứ gì đó mà bạn chưa từng thấy. Cũng giống như là những tần sóng radio, bạn không có được công cụ thích hợp để ghi nhận nó. Quan trọng hơn cả, bởi vì bản chất phi vật lý của nó, nên nó không thể thấy được. Nhìn thấy được là một tính chất chỉ tồn tại trong thế giới vật chất.

Thực tế bạn không thể nhận thức thấu đáo bản chất thực của mình không có nghĩa là nó không hề tồn tại. Độ sâu của đại dương, sự có mặt khắp nơi của sóng radio, và mùi thơm của chiếc bánh quy đều tồn tại cả cho dù bạn có thể hoàn toàn nhận thức được chúng hay không.

Để mở rộng trí tưởng tượng của chúng ta thêm một chút nữa, hãy thử xem xét điều này: để quan sát thế giới vật chất, bạn cần quan sát từ một điểm thuận lợi ở bên ngoài nó. (Tương tự như cách bạn chỉ có thể nhìn thấy một toà nhà khi mà bạn bước ra khỏi toà nhà đó.) Đây là một ý tưởng với rất nhiều tiềm năng sáng tạo. Những bộ phim như là The Matrix hay Avatar[1] đều khai thác cái khái niệm này ở mức tối đa. Các nhân vật trong những bộ phim này kiểm soát hình dạng vật chất của mình từ xa. Tương tự như vậy, trong cuộc sống của bạn, nếu như bạn không phải là một phần trong bộ phim mà trong đó các tiểu cảnh của cuộc đời bạn được mở ra, hoặc thậm chí được xác định với cái cơ thể của hình ảnh đại diện mà bạn sử dụng để điều hướng chúng, thì thực tế được mô tả trong những bộ phim này có thể không khác xa sự thật cho lắm.

Ta hãy tạm dừng một chút để suy nghĩ về điều mà chúng ta vừa nói tới. Tôi nhận thấy đây thực sự là một vấn đề thú vị khi lần đầu tiên tôi hiểu được nó. Và đây là lý do tại sao. Khi mà bạn không giàu có, vậy thì một sự thiếu thốn hoặc rất nhiều tiền bạc không thể động chạm được tới con người thật của bạn. Nếu như một tên trộm đột nhập vào nhà và cướp đi số tiền mà bạn vất vả lắm mới kiếm được, thì điều đó sẽ ảnh hưởng tới hình thể vật lý của bạn và suy nghĩ của bạn có thể sẽ khiến bạn đau khổ, nhưng con người thật của bạn thì không mất đi thứ gì cả. Bạn sẽ quan sát thấy những thay đổi này trong khi bạn không hề thay đổi.

Cái ảo tưởng xui khiến bạn bảo vệ tất cả vật sở hữu trong cuộc sống của mình là một nỗ lực được thực hiện bởi hình thể vật lý của bạn nhằm kiểm soát thế giới vật chất xung quanh nó. Con người thật của bạn không hề bị tác động bởi lớp vật chất đó và tất cả những gì mà nó chứa đựng. Ví dụ như, một tổn thất bất ngờ về địa vị, cũng không làm bạn vướng bận nhiều; bạn sẽ được nhận ra với con người thật của bạn chứ không phải là thứ ảo tưởng nhất thời về bạn. Với việc không sợ hãi trước mất mát, vậy thì, cùng với việc không lo lắng về tương lai, bạn sẽ hiểu được không điều gì có thể tổn thương bạn.

Giờ hãy để tôi kích thích suy nghĩ của bạn thêm một chút nữa. Chúng ta đã xác định rằng bạn không phải là tuổi tác, sự thay đổi, và cái cơ thể không tránh khỏi cái chết của bạn. Vậy thì, hãy thử tưởng tượng rằng bạn rơi vào một vụ tai nạn và mất đi cả hai chân và hai tay. Cơ thể vật lý của bạn sẽ bị giảm đi một nửa. Nó sẽ phải gánh chịu đau đớn và có thể sẽ làm thay đổi suy nghĩ và thái độ của bạn. Tuy vậy con người thật của bạn không hề bị mất đi một nửa. Con người thật của bạn vẫn không hề thay đổi.

Bây giờ hãy đưa khái niệm này tới mức cực đoan. Cứ giả sử rằng bạn mất đi 100% hình dạng vật chất và đưa ra câu hỏi thú vị sau đây: Điều gì đã xảy ra với con người thật của bạn khi cơ thể của bạn mất đi? Có phải là nó sẽ ngừng tồn tại? Và khi thân xác của bạn chết đi và thối rữa, thì “con người thật” của bạn đi về đâu?

Theo quan điểm cá nhân của tôi, câu trả lời sẽ là Chẳng có gì sẽ xảy ra với “bạn” hết. Bạn chỉ ngừng liên kết với cơ thể vật chất của mình mà thôi. Bạn sẽ vẫn là bạn, và bạn sẽ nói rằng, “Ồ. Vui ghê!”

Niềm tin này đã giúp tôi nhận ra rằng hình dạng vật chất của Ali có thể sẽ tan rữa, nhưng bản thể thực sự tuyệt vời của thằng bé thì vẫn còn sống mãi – và rằng một ngày nào đó cả tôi nữa cũng sẽ rời bỏ cái thân xác này và như thế thì không sao hết cả. Đó là một ý nghĩ tuyệt vời trong những thời điểm khó khăn.

Tôi biết rằng đây là một bước nhảy vọt về niềm tin đối với những ai có sự gắn kết chặt chẽ với thân thể của họ, nhưng một khi bạn thật sự nhìn ra, bạn sẽ không bao giờ có thể quay trở lại với quan điểm cũ nữa. Để có thể đạt tới trạng thái hoan hỉ, bạn cần phải chấp nhận rằng mọi thứ trong thế giới vật chất đều sẽ biến mất và tan rã, nhưng bản thể thực thì sẽ vẫn tồn tại và không hề bị ảnh hưởng. Việc gắn kết với bản thể thực để nhìn rõ những ảo tưởng của thế giới vật chất sẽ mang lại một sự trải nghiệm tột bực về sự bình yên và hạnh phúc. Chúng ta hãy tiếp tục tìm kiếm. Rồi cuối cùng mọi chuyện sẽ có được kết quả tốt đẹp.

--------------
[1] Avatar là một bộ phim khoa học viễn tưởng của Mỹ năm 2009 do James Cameron viết kịch bản và đạo diễn, với sự tham gia của các diễn viên Sam Worthington, Zoe Saldana, Stephen Lang, Michelle Rodriguez, Joel David Moore, Giovanni Ribisi và Sigourney Weaver. Bộ phim lấy bối cảnh vào năm 2154, khi con người đang khai thác một khoáng vật quý giá gọi là unobtanium tại Pandora, một hành tinh tươi tốt mang sự sống nằm trong chòm sao Alpha Centauri. Việc mở rộng khai thác mỏ tại cụm làng đang đe dọa sự tồn tại của tộc người bản địa Na’vi ở Pandora. Tiêu đề của bộ phim đề cập đến ứng dụng công nghệ gen trong việc lai ADN giữa người Na’vi và người Trái Đất của một nhóm nghiên cứu sự tương tác với người bản địa ở Pandora.

 

Người dịch: December Child

menu
menu