10 sai lầm trong tư duy phát triển bản thân

10-sai-lam-trong-tu-duy-phat-trien-ban-than

Một trong những điều khiến tôi cảm thấy hứng thú khi học chơi cờ vua là khám phá ra những sai lầm trong cách tư duy của chính mình.

Tác giả: Leo Babauta

Một trong những điều khiến tôi cảm thấy hứng thú khi học chơi cờ vua là khám phá ra những sai lầm trong cách tư duy của chính mình. Hóa ra, khi đưa ra các quyết định trong cờ vua, bộ não của tôi không hề hoạt động như một chiếc máy tính được lập trình hoàn hảo. Vì vậy, nhận diện những lỗi tư duy của bản thân chính là một cách rất tốt để tôi tiến bộ.

Tôi bắt đầu nghĩ về việc áp dụng điều này vào quá trình phát triển bản thân. Nếu bạn đang cố gắng xây dựng những thói quen tốt hơn, cải thiện năng suất làm việc hoặc nâng cao thể chất, làm thế nào để bạn nhận ra những lối suy nghĩ cũ kỹ vốn không còn mang lại lợi ích cho mình?

Vì thế, tôi muốn chia sẻ một số kiểu tư duy rất phổ biến mà tôi tin rằng đang cản trở nhiều người trên hành trình cải thiện những khía cạnh khác nhau trong cuộc sống...

Hãy đọc kỹ phần mô tả của từng kiểu tư duy, bởi có thể bạn sẽ chưa nhận ra vấn đề nằm ở đâu nếu chỉ đọc lướt qua câu được in đậm.

  1. Tôi có thể làm việc này sau cũng được.

Dĩ nhiên, điều này hoàn toàn đúng. Bạn luôn có thể trì hoãn một công việc hay một cam kết nào đó để thực hiện vào lúc khác. Lúc nào cũng sẽ có thời gian để viết cuốn sách của mình, học một khóa học, ngồi thiền hay tập thể dục.

Nhưng điều này cũng sẽ tiếp tục đúng vào những thời điểm sau đó. Chẳng hạn, đến cuối ngày hôm nay, bạn vẫn có thể tự nhủ: "Ngày mai mình làm cũng được mà."

Vấn đề của lối suy nghĩ này là nếu bạn cứ lặp lại nó hết lần này đến lần khác, bạn sẽ liên tục trì hoãn những việc quan trọng nhưng chưa thực sự cấp bách. Đây chính là kiểu tư duy dẫn đến sự trì hoãn những việc có ý nghĩa nhất trong cuộc sống, đặc biệt là những việc khiến bạn cảm thấy khó khăn, không thoải mái hoặc phải nỗ lực nhiều.

Thay đổi tư duy: Việc này đủ quan trọng để tôi bắt tay thực hiện ngay bây giờ, hoặc ít nhất, tôi cần xác định một thời điểm cụ thể để hoàn thành nó.

Image by johnhain from Pixabay

  1. Chỉ một lần thôi thì chẳng ảnh hưởng gì đâu.

Đó là điều tôi thường tự nhủ khi cố gắng cai thuốc lá: "Chỉ một điếu thôi thì có hại gì đâu." Xét theo nghĩa đen, điều đó có vẻ đúng. Nhưng tất nhiên, một lần thường sẽ dẫn đến những lần tiếp theo. Kiểu suy nghĩ này có thể xuất hiện trong bất kỳ dạng nghiện hoặc hành vi cưỡng bức nào, chẳng hạn như mua sắm mất kiểm soát, chơi trò chơi điện tử quá mức và nhiều hành vi tương tự khác.

Thay đổi tư duy: Sức khỏe, tài chính, gia đình và những mục tiêu có ý nghĩa trong cuộc đời quan trọng hơn rất nhiều so với một khoái cảm nhất thời.

  1. Cuộc đời quá ngắn ngủi để tôi phải tự làm khổ mình.

Đây cũng là một trong những điều tôi từng tự nhủ khi vật lộn với việc cai thuốc lá. Quá trình đó thực sự khó khăn, và tôi chẳng hề thích cảm giác phải chịu đựng khổ sở một chút nào. Nghĩ lại cũng thật dễ hiểu!

Đúng vậy, khi đối diện với những điều khó khăn, phản ứng tự nhiên của chúng ta thường là muốn thoát khỏi cảm giác khó chịu càng nhanh càng tốt.

Nhưng vấn đề là nếu lúc nào chúng ta cũng tìm cách né tránh sự khó chịu, cuộc sống sẽ ngày càng trở nên giới hạn. Không chỉ vậy, thói quen này còn có thể phá hoại những nỗ lực quan trọng và có ý nghĩa mà chúng ta đang theo đuổi.

Thay đổi tư duy: Tôi có thể trưởng thành và mạnh mẽ hơn thông qua những nghịch cảnh này. Tôi đủ sức mạnh để đối diện và vượt qua những thử thách khó khăn.

  1. Có chuyện gì không ổn với mình vậy?

Khi không đạt được những kỳ vọng mà bản thân đã đặt ra, nhiều người trong chúng ta thường có thói quen chỉ trích chính mình.

Đây là một sai lầm trong tư duy, bởi nó khiến chúng ta nản lòng, mất động lực và dần không còn muốn tiếp tục cố gắng. Thay vì đối diện với vấn đề và tìm cách thay đổi, chúng ta lại có xu hướng né tránh việc thử sức, rồi tìm đến những thú vui quen thuộc để tự an ủi và xoa dịu bản thân.

Thay đổi tư duy: Hãy học cách đối xử tử tế với chính mình. Luôn tin rằng bạn đã và đang cố gắng hết sức trong khả năng của mình. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là bạn không thể mắc sai lầm. Khi mọi chuyện không diễn ra như mong đợi, hãy thử nhìn lại cách suy nghĩ của mình. Có thể bạn sẽ nhận ra một vài lối tư duy chưa phù hợp mà trước đây bản thân chưa từng để ý đến.

  1. Việc này quá nhàm chán / quá khó khăn.

Tôi đã từng nghe nhiều người nói như vậy khi nhắc đến việc tập thể dục, thiền định, học tập hoặc thực hiện những công việc đòi hỏi nhiều nỗ lực.

Và điều đó cũng có phần đúng. Những việc như vậy đôi khi thực sự khó khăn và nhàm chán. Nhưng nếu lúc nào chúng ta cũng né tránh những điều khó khăn, tẻ nhạt, chúng ta sẽ tự giới hạn bản thân mình trong một phạm vi rất nhỏ.

Thay đổi tư duy: Tôi có đủ can đảm để đón nhận những việc khó khăn, và đủ sáng tạo để tìm thấy niềm vui trong bất cứ điều gì mình làm.

  1. Mọi thứ quá sức đối với tôi.

Khi cảm thấy choáng ngợp trước tất cả những việc cần phải hoàn thành, chúng ta thường có kiểu suy nghĩ này: Mọi thứ quá nhiều, quá sức chịu đựng. Chúng ta không thể xoay xở nổi. Nhưng thực ra, chúng ta đâu có chắc chắn rằng mình không thể làm được, phải không? Đó chỉ là cảm giác rằng mọi thứ đang vượt quá khả năng của mình mà thôi.

Thay đổi tư duy: Tôi sẽ giải quyết từng bước một, tập trung trọn vẹn vào từng việc và tìm thấy vẻ đẹp trong chính quá trình ấy. Sau đó, hãy xem mình có thể làm được những gì.

  1. Tôi cảm thấy mình đang tụt lại phía sau trong mọi việc.

Đây là một biến thể khác của suy nghĩ "Mọi thứ quá sức đối với tôi". Chúng ta có cảm giác như mình đang cố ngoi đầu lên khỏi mặt nước để không bị nhấn chìm, nhưng dường như vẫn không thể làm được.

Nhưng ý nghĩ rằng mình đang "tụt lại phía sau" thực sự bắt nguồn từ đâu?

Thông thường, nó xuất phát từ chính những kỳ vọng mà chúng ta đặt ra cho bản thân: phải kiểm soát được mọi việc, phải hoàn thành hết danh sách công việc, phải sắp xếp mọi thứ ngăn nắp, không được để bất cứ điều gì rơi vào tình trạng lộn xộn.

Nhưng cuộc sống vốn không vận hành theo cách đó. Cuộc sống luôn có những điều dang dở, bất ngờ và hỗn độn. Không phải lúc nào mọi thứ cũng nằm trong tầm kiểm soát của chúng ta.

Thay đổi tư duy: Tôi luôn đang ở đúng nơi mình cần có mặt. Và có thể, chính tại thời điểm này, tôi sẽ tìm thấy những bài học sâu sắc nhất dành cho mình.

  1. Tôi quá nôn nóng muốn nhìn thấy kết quả mình mong đợi.

Chúng ta hiếm khi diễn đạt điều này theo cách như vậy, nhưng phần lớn chúng ta thường bắt đầu một việc với hy vọng rằng mình sẽ sớm hoàn thành và nhanh chóng đạt được kết quả mong muốn.

Muốn cải thiện vóc dáng? Chúng ta hy vọng chỉ trong một tháng sẽ có được thân hình săn chắc, khỏe mạnh!

Muốn cải thiện tình hình tài chính? Lý tưởng nhất là chỉ tuần sau mọi thứ đã tốt đẹp hơn!

Viết một cuốn sách, học một lĩnh vực mới hay dọn dẹp những thứ bừa bộn... chúng ta đều mong sớm đi đến đích và tận hưởng thành quả tuyệt vời mà mình kỳ vọng.

Nhưng sự tiến bộ không diễn ra theo cách đó. Nó là một quá trình tích lũy dần dần và cần có thời gian.

Thay đổi tư duy: Tôi sẽ tập trung tận hưởng chính quá trình mình đang trải qua. Những kết quả mong muốn rồi sẽ đến, theo đúng nhịp độ và thời điểm thích hợp.

  1. Tôi quá bận rộn.

Tôi không thể dành thời gian cho những việc thực sự có ý nghĩa này được. Tôi còn quá nhiều việc phải làm!

Đây cũng là một dạng sai lầm tương tự như suy nghĩ "Tôi có thể làm việc này sau cũng được". Bởi vì chúng ta lúc nào cũng bận rộn! Và sự bận rộn dường như chẳng bao giờ kết thúc.

Vậy đến khi nào bạn mới thực sự bắt tay vào những việc có ý nghĩa đối với cuộc đời mình?

Thay đổi tư duy: Tôi chủ động dành thời gian cho những điều thực sự quan trọng đối với mình.

  1. Tôi chỉ muốn làm cho xong chuyện này.

Điều này khá giống với tâm lý nôn nóng muốn nhìn thấy kết quả. Khi tập thể dục, thiền định hay viết lách, chúng ta chỉ muốn hoàn thành cho thật nhanh để còn chuyển sang việc tiếp theo. Nhưng tất nhiên, khi bắt đầu công việc tiếp theo, chúng ta lại tiếp tục nôn nóng muốn hoàn thành nó để chuyển sang một việc khác nữa.

Cách tiếp cận kiểu "làm cho xong" này dần len lỏi vào mọi việc chúng ta làm. Nó biến cuộc sống thành một chiếc bánh xe chạy liên tục, giống như con chuột hamster không ngừng chạy trong lồng. Ngày này qua ngày khác, chúng ta cứ lặp đi lặp lại những công việc đơn điệu, nhàm chán, chỉ mong sao chúng sớm kết thúc.

Thay đổi tư duy: Tôi sống trọn vẹn trong hiện tại và dành toàn bộ sự chú tâm, tâm huyết cho mọi việc mình đang làm.

Trong số những sai lầm tư duy trên, bạn thường mắc phải kiểu nào nhất? Kiểu tư duy nào đang cản bước bạn trên hành trình phát triển bản thân? Việc chủ động tìm kiếm và nhận diện những lối suy nghĩ này ngay khi chúng xuất hiện có thể tạo ra một sự thay đổi rất lớn. Sau đó, hãy thử đối diện với chúng bằng một cách suy nghĩ mới, một cách hành động mới. Và rồi, bạn sẽ khám phá ra rằng bản thân mình thực sự có thể làm được những gì!

menu
menu