Chứng nói dối bệnh lý có thể phá hủy các mối quan hệ của bạn

Một đồng nghiệp của tôi trong lĩnh vực trị liệu gia đình từng có thời gian sống ở Indonesia để nghiên cứu và đào tạo lâm sàng. Khi ở đó, người bạn của anh, Irwanto, kể cho anh nghe một câu chuyện lạ lùng về một cuộc hôn nhân đầy rạn nứt vì thiếu niềm tin. Mọi chuyện bắt nguồn từ một lần người vợ đi làm, còn người chồng lén lút đến gặp gái mại dâm. Khi anh ta tới nhà chứa, được dẫn vào một căn phòng riêng, thì người phụ nữ bước vào “phục vụ” lại chính là vợ mình. Cả hai sững sờ. Và từ cú sốc ấy, những cuộc trò chuyện đầy éo le bắt đầu.

Sự dối trá làm thay đổi các mối quan hệ bởi nó gây tổn thương, và một khi đã bị bỏng, người ta sẽ trở nên nhạy cảm hơn rất nhiều. Một trong những hệ quả của sự không chung thủy là cả hai phía đều trở nên cảnh giác với những điều trước đây vốn chẳng đáng bận tâm. Chẳng hạn, sau một cuộc ngoại tình, gần như mọi lời nói của người từng phản bội đều có thể bị hoài nghi, kể cả khi họ đang nói thật. Nó giống như câu chuyện “cậu bé chăn cừu hô sói”. Khi bạn từng đau đớn vì đã tin, thì việc tin lại lần nữa đâu còn dễ dàng.

Source: Pexels

Nói dối cũng khiến mối quan hệ trở nên rối rắm, bởi một lời nói dối thường kéo theo nhiều lời nói dối khác. Người lừa dối sẽ phải ra sức bảo vệ những câu chuyện được dàn dựng công phu của mình, và vì thế họ dễ trở nên phòng thủ, thậm chí phản công. Trong một nghiên cứu tôi từng tham gia về ngoại tình trên Facebook, có một phụ nữ đã tự nhận mình là “nạn nhân” khi bị phát hiện phản bội. “Khi tôi hỏi cô ấy về cuộc gọi đó, cô ấy đã nói dối,” bạn trai cô kể lại, “Rồi cô ấy nổi giận và buộc tội tôi theo dõi cô ấy.” Kiểu phản tố rằng người kia “soi mói” như vậy khá phổ biến trong các vụ phản bội, bởi người có lỗi muốn đánh lạc hướng khỏi hành vi của mình bằng cách biến người kia thành kẻ xâm phạm đời tư.

Nói dối phá hủy uy tín. Có lần, tôi yêu cầu một học viên cao học chỉnh sửa bài viết và bổ sung thêm nội dung. Cô ấy chỉ tăng cỡ chữ rồi nộp lại, mà không thay đổi gì khác. Hành động đó khiến cô mất đi sự tin cậy. Một học trò cũ khác của tôi từng thực hiện nghiên cứu về cách các cặp đôi hồi phục sau ngoại tình. Có một cặp vợ chồng đã tìm đến mục sư của họ xin lời khuyên sau khi người vợ phản bội chồng. Thế nhưng họ bối rối vì vị mục sư tỏ ra xa cách và thiếu cảm thông. “Ông ấy dẫn chúng tôi đi uống cà phê, nhưng chúng tôi chẳng hề được tư vấn gì cả, chỉ như ngồi chơi vậy thôi,” người chồng nhớ lại. Sau đó, họ phát hiện vị mục sư đang có quan hệ với thư ký nhà thờ, người phụ nữ này lại là vợ của người đàn ông mà người vợ từng ngoại tình cùng. Có lẽ cũng không quá khó hiểu khi vị mục sư ấy không đủ uy tín để giúp họ chữa lành sự phản bội, trong khi chính ông cũng đang sống trong dối trá của riêng mình. 

References

Zoë Chance, Michael I. Norton, Francesca Gino, and Dan Ariely, "Temporal View of the Costs And Benefits of Self-Deception," Proceedings of the National Academy of Sciences 108, no. Supplement 3 (2011): 15655-15659.

Jason Whiting. "Love Me True: Overcoming the Surprising Ways We Deceive in Relationships." Cedar Fort, 2016.

Tác giả: Jason Whiting Ph.D. 

Nguồn:  How Pathological Lying Can Ruin Your Relationships | Psychology Today