Cuộc sống nào khiến ta hạnh phúc hơn: sôi nổi hay êm đềm?

ĐIỂM CHÍNH

• Con người có thể chọn những con đường sống khác nhau, và mỗi con đường có thể khiến họ hạnh phúc nhiều hay ít.
• Một nghiên cứu mới đã xem xét mối liên hệ giữa sự hài lòng với cuộc sống và quan niệm sống.
• Cuộc sống sung túc, sôi nổi và êm ấm đều gắn liền với mức độ hài lòng tương đương nhau.
• Cuộc sống bền vững có liên hệ với mức độ hài lòng thấp hơn so với các kiểu sống còn lại.

Điều gì làm nên một cuộc đời hạnh phúc? Câu trả lời cho câu hỏi này có thể rất khác nhau ở mỗi người. Có người tin rằng trở nên giàu có, sở hữu một ngôi nhà rộng lớn, vài chiếc xe hơi và những bộ quần áo xa xỉ chính là chìa khóa của hạnh phúc. Người khác lại cho rằng sống một đời đầy phiêu lưu, đi khắp thế giới để ngắm nhìn những miền đất đẹp và trải nghiệm những điều sôi động mới là con đường dẫn đến niềm vui.

Một cách khác để tìm hạnh phúc có thể là có một mối quan hệ bền chặt và một mái nhà nhỏ ấm áp, nơi ta được chở che khỏi những căng thẳng của đời sống hiện đại. Và cũng có người tin rằng sống bền vững, gìn giữ hành tinh và tài nguyên cho các thế hệ mai sau mới là lựa chọn làm nên một cuộc đời ý nghĩa.

Thoạt nhìn, tất cả những con đường ấy đều đáng quý. Thế nhưng cho đến nay, những nghiên cứu tâm lý học cung cấp số liệu cụ thể và thống kê rõ ràng về việc trong bốn kiểu sống ấy, kiểu nào khiến con người hạnh phúc nhất, vẫn còn khá hiếm hoi.

Một nghiên cứu mới về kiểu sống hạnh phúc nhất

Một nghiên cứu mới vừa được công bố trên Journal of Happiness Studies đã tìm hiểu xem kiểu sống nào mang lại nhiều hạnh phúc nhất (Delhey và cộng sự, 2026). Trong công trình mang tên “Which Life Makes You Happy? The Satisfaction Dividend of the Prosperous, the Exciting, the Cozy, and the Sustainable Life”, nhóm nghiên cứu do nhà khoa học Jan Delhey từ Đại học Otto-von-Guericke Magdeburg (Đức) dẫn đầu đã phân tích dữ liệu từ một nghiên cứu bảng theo dõi quy mô lớn tại Đức.

Tổng cộng có hơn 3.900 người tình nguyện tham gia. Mỗi người trả lời câu hỏi về mức độ hài lòng với cuộc sống hiện tại của mình trên thang điểm năm bậc, từ 0 (cực kỳ không hài lòng) đến 4 (cực kỳ hài lòng). Đồng thời, các nhà nghiên cứu xác định bốn kiểu sống khác nhau:

Cuộc sống sung túc: một đời sống đầy đủ, thịnh vượng và thành công.
Cuộc sống sôi nổi: một đời sống ngập tràn trải nghiệm đẹp và những niềm vui thú vị.
Cuộc sống êm ấm: một đời sống ít căng thẳng, chan hòa sự cân bằng nội tâm.
Cuộc sống bền vững: một đời sống tôn trọng thiên nhiên và môi trường.

Với mỗi kiểu sống, người tham gia cho biết họ đang sống theo kiểu đó ở mức độ nào trên thang sáu bậc. Ngoài ra, họ còn hoàn thành thêm một số bảng hỏi về bản thân và về mức độ họ coi trọng việc có một quan niệm sống rõ ràng.

Image: Jacob Lund/Shutterstock

Có nhiều hơn một con đường để sống hạnh phúc

Vậy các nhà khoa học đã phát hiện điều gì? Kết quả cho thấy: có nhiều hơn một cách để sống hạnh phúc.

Nhìn chung, mức độ hài lòng trung bình của những người tham gia ở Đức đạt 2,68 trên thang điểm tối đa là 4, tương đương khoảng 67%. Phân tích thống kê cho thấy cả bốn kiểu sống đều có mối liên hệ tích cực với sự hài lòng cuộc sống. Mức độ liên hệ gần như tương đương nhau ở ba kiểu: sung túc, sôi nổi và êm ấm. Chỉ riêng cuộc sống bền vững là có mức liên hệ thấp hơn đáng kể (dù vẫn theo chiều hướng tích cực). Điều này cho thấy việc đạt được một cuộc sống sung túc, sôi nổi hay êm ấm đều có thể đóng góp ngang nhau vào hạnh phúc và sự mãn nguyện.

Khi phân tích theo độ tuổi, các nhà nghiên cứu nhận thấy tuổi tác cũng đóng vai trò nhất định. Với người trẻ từ 18 đến 29 tuổi, một cuộc sống sôi nổi mang lại nhiều hài lòng nhất. Trong khi đó, với những người từ 65 tuổi trở lên, cuộc sống êm ấm lại đem đến cảm giác mãn nguyện lớn hơn.

Điều rút ra

Tựu trung lại, phát hiện của nghiên cứu mang đến một nhận thức quan trọng: có nhiều quan niệm sống khác nhau có thể dẫn ta đến một cuộc đời hạnh phúc và hài lòng. Điều quan trọng là ta thực sự sống được với một trong những con đường ấy.

Chẳng hạn, nếu vì điều kiện tài chính mà ta không thể theo đuổi một cuộc sống sung túc (ví dụ như công việc thu nhập thấp), thì thay vì mãi mơ một ngày trở nên giàu có, có lẽ ta nên hướng về một cuộc sống êm ấm, tìm sự bình yên trong những điều giản dị và từ đó, chạm tới hạnh phúc theo cách của riêng mình. 

References

Delhey, J., Hess, S. & Schneickert, C. Which Life Makes You Happy? The Satisfaction Dividend of the Prosperous, the Exciting, the Cozy, and the Sustainable Life. J Happiness Stud 27, 32 (2026). https://doi.org/10.1007/s10902-026-01016-4

Tác giả: Sebastian Ocklenburg, Ph.D.

Nguồn: What Kind of Life Makes Us Happier, an Exciting or a Cozy One? | Psychology Today