Trở nên thú vị hơn

Suốt nhiều năm, mà không hẳn chúng ta nhận ra, ưu tiên lớn nhất của mình khi ở giữa đám đông có lẽ chỉ là: đừng làm sai điều gì. Nếu người khác kể một câu chuyện cười, ta sẽ cười theo. Nếu ai đó chia sẻ một quan điểm chính trị mạnh mẽ, ta sẽ gật đầu đồng tình. Nếu cần đi vệ sinh, ta sẽ cố nhịn, không dám xin phép. Và may mắn lắm, ta sẽ được gọi là “một người rất dễ thương”.

Điều không hề nảy ra trong đầu ta, khi ta điều chỉnh giọng nói cho giống người khác và khen thú vui của họ nghe thật hay ho, là chia sẻ dù chỉ một chút những gì thực sự đang diễn ra trong tâm trí mình. Chẳng hạn như: rằng gần đây ta đang âm thầm tính chuyện quyến rũ một người trong một cặp đôi lâu năm; rằng ta chẳng tin vào bất kỳ quan điểm chính trị nào mà ta vẫn tỏ ra ủng hộ; rằng ta mơ mộng về việc được một nhân vật có quyền lực làm nhục về mặt tình dục; rằng ta thức rất khuya để tra cứu cuộc sống của người yêu cũ; rằng ta từng có một ý nghĩ loạn luân về anh chị em ruột; rằng ta nghĩ một người rất nổi tiếng trong nhóm bạn mình là giả tạo; rằng ta gặp nhà trị liệu ba lần một tuần vì ta không ổn lắm; rằng ta muốn một người bạn thất bại trong công việc; và rằng ta chẳng buồn quan tâm đến biến đổi khí hậu, thậm chí đôi khi còn ước loài người kết thúc trong một cuộc đại chiến lớn (chủ yếu để bào chữa cho việc ta chẳng làm nên trò trống gì).

Émile Bernard, Breton Women in the Meadow, 1888

Bắt đầu thấy thú vị rồi đấy. Điều này, dù không được các sách dạy phép lịch sự khuyên làm, lại rất sống động. Lý do ta không dám bước vào vùng này hay thậm chí không dám đến gần là vì, mà chính ta cũng không nhận ra, ta luôn vận hành theo một giả định rằng: những gì ta nói ra không được phép mang bất kỳ dấu vết nào của con người thật trong ta.

Chỉ cần rất ít thôi để gieo vào một đứa trẻ cảm giác rằng nó không được chào đón, rằng những trò nghịch ngợm của nó thật phiền phức, rằng nó cần im lặng và ngoan ngoãn, rằng bản chất của nó là không chấp nhận được và đáng ghê sợ. Và từ nơi u buồn ấy, chỉ một bước ngắn là đến một tuổi trưởng thành nơi mà mọi lời nói thốt ra đều không còn chút giá trị chân thật nào nữa.

Ta không cần vứt bỏ mọi yếu tố thận trọng. Tất nhiên vẫn có chỗ cho sự chỉnh sửa và cho việc chọn đúng hoàn cảnh. Nhưng có lẽ ta nên thường xuyên tự hỏi không chỉ là “mình nên nói gì?” mà, sắc bén và chân thành hơn, là: “mình thực sự đang cảm thấy gì?”

Trở nên thú vị chẳng liên quan gì đến việc đi đến những nơi hiếm có, đọc những cuốn sách khó hiểu hay nắm giữ một vị trí danh giá, mà liên quan hoàn toàn đến việc thành công trong việc bớt cứng nhắc hơn một chút và trung thực hơn một chút trong vai trò người đưa tin cho chính con người thật của mình.

Ai cũng đang âm thầm phát điên vì những thỏa hiệp và sự im lặng. Thực tại xã hội đau đớn tách xa khỏi trải nghiệm cá nhân. Ai cũng mơ hồ khao khát có ai đó đến và nói mọi thứ “đúng như nó là” hơn một chút. Những tiếng cười và sự ấm áp nảy sinh là những vụ nổ của cảm giác nhẹ nhõm trần trụi: cuối cùng cũng có thể trút bớt một phần xấu hổ. Những lời bộc lộ của ta không chỉ làm nhẹ lòng chính ta; chúng còn là những hành động hào phóng bậc nhất đối với người khác, giúp họ cảm thấy bớt gò bó và bớt kỳ quặc hơn quanh chính tình dục, chính trị, khát khao, tuyệt vọng và nỗi buồn của mình. Ta sẽ được mời quay lại, không hẳn vì ta “thú vị”, mà vì, dù chẳng ai hiểu trọn vẹn vì sao, ta khiến người khác cảm thấy dễ chịu hơn.

Sự lịch thiệp đích thực chẳng mấy liên quan đến phép tắc; mà liên quan rất nhiều đến lòng can đảm trong việc xoa dịu nỗi cô đơn của chính ta và của tất cả những người xung quanh.

Nguồn: BECOMING MORE INTERESTING | The School Of Life

---