10 đặc điểm của người có sức khỏe tinh thần lành mạnh

ĐIỂM CHÍNH

• Để có được một tinh thần khỏe mạnh cần nhiều nỗ lực, nhưng thành quả nhận lại hoàn toàn xứng đáng.
• Ý thức về hành vi và thái độ của bản thân giúp ta tự nhìn lại và đánh giá sức khỏe tinh thần của mình.
• Biết quản lý suy nghĩ và các mối quan hệ sẽ giúp ta vững vàng hơn trước sóng gió.

Mọi người thường hỏi tôi: Thế nào là một người có sức khỏe tinh thần lành mạnh? Trước đây, tôi từng chia sẻ về những điều ai cũng có thể làm để cải thiện đời sống tinh thần của mình. Nhưng rồi người ta lại muốn biết: Khi đã “đến nơi”, khi đã thực sự ổn định và khỏe mạnh về mặt tinh thần, thì điều đó trông ra sao? Dù mỗi người sẽ có một hành trình riêng, vẫn có những nét chung ở những ai biết giữ cho tâm hồn mình cân bằng và nuôi dưỡng được sự bền bỉ nội tâm.

Source: Radu Florin/Unsplash

1. Mỗi sáng thức dậy, bạn đều cảm thấy biết ơn vì một điều gì đó.
   Khi trải qua một ngày tồi tệ hay một tuần đầy u ám, bạn vẫn có thể nhìn quanh và thấy người khác đang mỉm cười. Trong những lúc khổ đau, việc thừa nhận mình còn điều để trân trọng không hề dễ. Nhưng nếu mỗi ngày bạn vẫn tìm được ít nhất một điều khiến mình biết ơn, đó là dấu hiệu của sự dẻo dai trong tâm hồn. Điều ấy cho thấy bạn chọn hướng lòng mình về phía những điều tốt đẹp, những mối quan hệ đáng quý. Và khi việc ghi nhận ấy trở thành thói quen, sức khỏe tinh thần của bạn sẽ được nuôi dưỡng từng ngày.
2. Bạn có điều gì đó để mong chờ.
   Có thể là một buổi gặp gỡ bạn bè sắp tới, một chuyến đi xa, hay đơn giản chỉ là một buổi tối yên tĩnh ở nhà xem lại bộ phim mình yêu thích. Việc lên kế hoạch cho điều khiến bạn háo hức, và tìm thấy niềm vui trong sự chờ đợi ấy, là dấu hiệu cho thấy bạn đang chủ động tìm kiếm những trải nghiệm tích cực. Chính những điều nhỏ bé đó có thể làm dịu bớt lo âu và xua đi những cảm xúc buồn bã.
3. Bạn buông được cơn giận và không giữ mãi những oán trách với người từng làm mình tổn thương.
   Ai trong chúng ta cũng từng trải qua những mối quan hệ khó khăn hay xung đột đau lòng. Nhưng nếu cứ giữ chặt chúng trong lòng, ta sẽ khó bước tiếp. Những cảm xúc tiêu cực bị dồn nén như giận dữ, buồn bã, thậm chí cô đơn có thể lớn dần, nhất là khi chúng ngăn ta mở lòng với những tình bạn hay mối quan hệ mới. Nếu bạn có thể thật sự buông bỏ cơn giận và ngừng để tâm trí mình xoay quanh những người đã làm mình đau, bạn sẽ dễ tìm lại sự bình yên và xây dựng một đời sống tinh thần khỏe mạnh.
4. Bạn tìm thấy niềm vui trong những điều giản dị.
   Người giữ được tinh thần lành mạnh thường có thể cảm nhận niềm vui từ những điều rất đỗi bình thường: một buổi đi bộ giữa thiên nhiên, tiếng cười rộn rã bên người thân, hay một bản nhạc hay vang lên trong chiều muộn. Bạn trân trọng từng trải nghiệm, dù nó không cầu kỳ hay hào nhoáng.
5. Khi khó khăn ập đến, bạn vẫn tiếp tục cố gắng.
   Giữ được động lực trong hoàn cảnh ngặt nghèo là điều không dễ. Có lúc bạn thấy mình cạn kiệt năng lượng, mất dần hy vọng. Nhưng người có sức khỏe tinh thần tốt thường vẫn bước tiếp khi mọi thứ trở nên chông chênh. Thậm chí, chính những thử thách ấy lại khiến họ thêm kiên trì, thêm vững vàng hơn trên hành trình của mình.
6. Bạn giúp đỡ những người xung quanh.
   Những người có sức khỏe tinh thần vững vàng và khả năng thích ứng tốt thường không chỉ chăm chăm vào bản thân mình. Ngay cả khi hoàn cảnh riêng còn nhiều bấp bênh, bạn vẫn dang tay với người khác, nâng đỡ họ trong khả năng của mình. Có thể, tùy vào giai đoạn cuộc sống, bạn không làm được những điều lớn lao. Nhưng bạn luôn để tâm đến người khác, luôn sẵn sàng chìa ra một bàn tay khi có thể.
7. Bạn biết chăm sóc chính mình.
   Người có tinh thần lành mạnh quan tâm đến người khác, nhưng không đến mức bỏ quên bản thân. Bạn ý thức rằng nhu cầu của mình cũng cần được đáp ứng. Bởi khi bạn được chăm sóc đầy đủ, bạn mới có thể thật sự hiện diện trong các mối quan hệ, mới có đủ năng lượng để nâng đỡ và yêu thương người khác.
8. Bạn có ranh giới rõ ràng trong các mối quan hệ.
   Biết khi nào nên nói “không”, biết khi nào cần cho mình một khoảng lùi, đó là cách người có tinh thần khỏe mạnh giữ cho mình được cân bằng. Bạn vẫn có thể tử tế và sẵn lòng giúp đỡ mà không xâm phạm không gian riêng, không đánh mất quyền được riêng tư và bình yên của chính mình.
9. Bạn không ghen tị với những gì người khác có.
   Bạn không dành thời gian để so sánh mình với người khác hay với những gì họ sở hữu. Thay vào đó, bạn tập trung vào điều mình mong muốn và những gì nằm trong tầm tay mình. Bạn hiểu rằng mỗi người có một nhịp sống riêng, một hành trình riêng.
10. Bạn có thể vui cho người khác, ngay cả khi cuộc sống của mình đang nhiều thử thách.
    Khả năng vui thật lòng trước niềm vui của người khác, và để họ biết bạn hạnh phúc thay cho họ, là một biểu hiện quan trọng của sức khỏe tinh thần. Điều đó cho thấy bạn có thể bước ra khỏi những khó khăn hay nỗi đau riêng để nhìn thấy điều tốt đẹp đang đến với người khác. Dù cuộc sống của bạn đang ra sao, bạn vẫn giữ được một tấm lòng rộng mở.

Một vài đặc điểm trong số này có thể khiến bạn thấy khó với tới. Có người trong chúng ta lớn lên trong những gia đình nơi tiêu cực, xung đột và nỗi sợ hãi là điều hiện diện thường trực. Thật không dễ để phá vỡ những vòng lặp ấy và bắt đầu tạo dựng những thói quen mới cho mình. Học cách điều chỉnh lại cách nghĩ, học cách dừng lại để cảm nhận và tận hưởng những gì đang ở quanh ta, đó là những kỹ năng quý giá trên hành trình nuôi dưỡng một đời sống tinh thần khỏe mạnh nhất có thể.

Tác giả: Carla Shuman Ph.D.

Nguồn: 10 Characteristics of Mentally Healthy People | Psychology Today